“Mùa hoa mới” của thị trường trái phiếu - Xếp hạng tín nhiệm là thước đo chuẩn hóa rủi ro

Chia sẻ trên Báo Đầu tư Chứng khoán, ông Nguyễn Quang Thuân, - Chủ tịch HĐQT FiinGroup và FiinRatings – nhận định thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam đang bước vào một chu kỳ tăng trưởng mang tính cấu trúc, nơi tăng trưởng phải song hành với chuẩn hóa rủi ro và kỷ luật tài chính cũng như thích ứng với rủi ro của môi trường tín dụng mới.

Chu kỳ mới đang mở ra nhiều cơ hội, song đòi hỏi nhà đầu tư phải tiếp cận dựa trên cơ sở xếp hạng tín nhiệm và dữ liệu tài chính minh bạch, thay vì chạy theo lợi suất.

<br/>

<br/>

Chu kỳ mới cùng những thay đổi mang tính cấu trúc

Theo ông Thuân, quy mô phát hành trái phiếu doanh nghiệp sẽ tăng mạnh do một số động lực thúc đẩy chính:

• Xu hướng đa dạng hóa kênh huy động vốn của doanh nghiệp nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn trong bối cảnh dư địa cấp tín dụng dài hạn của ngân hàng hạn chế.
• Lãi suất tín dụng ngân hàng có xu hướng tăng lên và mặc dù có ảnh hưởng đến lãi suất trái phiếu nhưng đây là lúc sản phẩm trái phiếu phát huy tác dụng cho doanh nghiệp trong việc đa dạng vốn ngoài tín dụng ngân hàng.
• Khung pháp lý hoàn thiện hơn, siết chặt kỷ luật tài chính
• Cơ sở nhà đầu tư mở rộng, đặc biệt là vai trò ngày càng lớn của nhà đầu tư tổ chức
• Hạ tầng thị trường và các chuẩn mực minh bạch, bao gồm xếp hạng tín nhiệm, dần được chuẩn hóa.

Trên cơ sở này, FiinRatings dự báo tổng giá trị phát hành mới năm 2026 lần đầu tiên có thể vượt 1 triệu tỷ đồng, cho thấy thị trường không chỉ phục hồi về quy mô mà còn bước vào giai đoạn tăng trưởng có cấu trúc rõ ràng hơn.

Quan trọng hơn, sự mở rộng này diễn ra song hành với quá trình nâng chuẩn chất lượng, khi minh bạch thông tin, kỷ luật tài chính và xếp hạng tín nhiệm ngày càng trở thành nền tảng cho niềm tin của nhà đầu tư và sự phát triển bền vững của thị trường vốn dài hạn.

<br/>

Lựa chọn trái phiếu trong giai đoạn mới

Ông Thuân ví thị trường như một “mùa hoa đua nở”: Cơ hội nhiều nhưng đồng thời phân hóa rủi ro cũng rõ nét hơn. Trong giai đoạn mới, việc tiếp cận thị trường đòi hỏi một khung tiêu chí đánh giá khách quan, dựa trên dữ liệu và chuẩn tham chiếu tin cậy về mức độ minh bạch của tổ chức phát hành.

Thống kê giai đoạn 2021 – 2023 từ FiinRatings cho thấy mối quan hệ rõ ràng giữa xếp hạng tín nhiệm và tỷ lệ trái phiếu doanh nghiệp chậm thanh toán:

• Nhóm doanh nghiệp được xếp hạng từ BBBtrở lên hầu như chưa ghi nhận tỷ lệ chậm trả trái phiếu đáng kể
• Ngược lại, nhóm dưới mức đầu tư có xác suất rủi ro cao hơn rõ rệt.

Điều này khẳng định xếp hạng tín nhiệm, dù không phải một “bảo chứng tuyệt đối”, nhưng là công cụ chuẩn hóa để và so sánh rủi ro giữa doanh nghiệp, ngành và kỳ hạn khác nhau. Đặc biệt, xếp hạng tín nhiệm nội địa là công cụ đắc lực giúp lấp đầy những "điểm mù” mà các thang đo quốc tế khó bao quát, đặc biệt với các doanh nghiệp hoạt động chủ yếu trong thị trường nội địa và chịu tác động lớn từ chu kỳ kinh tế trong nước.

Trên cơ sở đó, lựa chọn trái phiếu trong chu kỳ mới cần dựa trên bộ tiêu chí chặt chẽ:

• Chất lượng doanh nghiệp phát hànhbao gồm tăng trưởng lợi nhuận, dòng tiền và mức độ kỷ luật tài chính
• Xếp hạng tín nhiệm:ưu tiên nhóm đạt mức đầu tư (Investment Grade)
• Yếu tố pháp lý và minh bạch thông tin
• Quản lý rủi ro liên tục, thông qua việc giám sát tín dụng định kỳ và thực hiện stress test danh mục

Trong vai trò tổ chức xếp hạng tín nhiệm nội địa, FiinRatings đồng hành cùng doanh nghiệp Việt Nam nâng cao mức độ minh bạch, củng cố niềm tin của nhà đầu tư và tạo nền tảng cho khả năng tiếp cận vốn hiệu quả hơn trong dài hạn, đồng thời góp phần nâng chuẩn chất lượng và kỷ luật tài chính cho thị trường trái phiếu.

--------------------------------------------

Liên hệ ngay để được tư vấn về Dịch vụ Xếp hạng Tín nhiệm:

 𝐄𝐦𝐚𝐢𝐥:support.fiinratings@fiingroup.vn

 𝐓𝐞𝐥: (84-24) 3562 6962

 𝐖𝐞𝐛𝐬𝐢𝐭𝐞:https://fiinratings.vn/